تشخیص ریسک ها اولین مرحله و پایه و اساس فرآیند مدیریت ریسک ها بوده و تمامی فعالیت های مدیریت ریسک بر اساس این مرحله شکل میگیرد.

موفقیت طرح مقابله با ریسک، وابستگی زیادی به تشخیص درست ریسک ها در این مرحله دارد.

تشخیص ریسک در پروژه فناوری اطلاعات

 

تشخیص ریسک ها معمولاً در مراحل اولیه پروژه ها انجام میگیرند ولی باید توجه داشت که این مورد باید به طور مستمر و در فواصل معین صورت گیرد؛ زیرا پتانسیل به وجود آمدن ریسک های جدید همواره وجود دارد.

 

ورودی های مرحله تشخیص ریسک عبارتند از:

طرح مدیریت ریسک پروژه

این طرح معمولاً فرآیندها و مسئولت را برای تشخیص ریسک ها مشخص میکند.

 

محدودیت های پروژه فناوری اطلاعات

محدودیت های پروژه میتوانند منشأ و عامل بسیاری از ریسک ها باشند.

 

– پیش فرض های پروژه

پیش فرض های که توسط تیم های مختلف اتخاذ شده نیز میتوانند از عوامل ایجاد ریسک ها باشند.

بررسی و تجزیه و تحلیل این پیش فرض ها میتوانند به تشخیص ریسک ها کمک به سزایی کند.

 

– خروجی های برنامه ریزی های مختلف پروژه

خروجی برنامه ریزی های دیگر پروژه نیز باید مورد بررسی قرار گیرند؛ زیرا بعضی از آنها میتوانند منشأ ریسشک باشند.

به عنوان مثال جدول زمانی غیرقابل اجرا، بودجه ناکافی، اسکوپ پروژه و اهداف غیر واضح و چالش زا.

 

– اطلاعات پروژه های مشابه

اطلاعاتی که از پروژه های مشابه وجود دارند میتوانند کمک بسیاری در تشخیص ریسک های پروژه بکنند.

 

– تجربه مدیر پروژه

مدیران با تجربه خیلی سریعتر و نیز با عمق بیشاری ریسک های پروژه را تشخیص میدهند.

این تجربه از پروژه های مشابه و یا شرایط مشاهی که آنها قبلاً درگیر آن بودند به دست می آید.

 

خروجی های فرآیند تشخیص ریسک عبارتند از:

– لیست ریسک های پروژه فناوری اطلاعات

البته این لیست، لیست اولیه است و در طول مدت پروژه بازنگری خواهد شد.

 

عوامل ریسک (محرکه های ریسک)

فاکتورهایی که موجب ایجاد ریسک در پروژه میشوند.

این مورد بیشتر اشاره به علائمی است که دلالت بر وقوع یا قریب الوقوع بودن ریسک خاص را دارد، که برای ریسک های مهم مشخص میگردند.

 

 

ابزارها و تکنیک های تشخیص ریسک پروژه

تکنیک های اصلی و متداول برای تشخیص ریسک ها عبارتند از:

– مرور کلی پروژه

یک بازبینی و مرور کلی از پروژه که شامل برنامه ریزی ها،پیش فرض ها، نیازها و سازگاری و یکپارچگی در این فرآیندها (آنهایی که تا زمان انجام تشخیص ریسک انجام و یا برنامه ریزی شده اند) میشود.

مرور فعالیت های زیر به طور اخص لازم است:

1- اسکوپ پروژه فناوری اطلاعات و اهداف پروژه

2- زمان بندی پروژه

3- بودجه بندی و نحوه تخصیص آن

4- وابستگی پروژه به عامل سودم

5- محدودی ها و پیش فرض های پروژه

 

– جمع آوری اطلاعات پروژه

گرفتن اطلاعات به شیوه های مختلف از جمله مصاحبه و تقاضای اطلاعات از منابع مختلف

 

– تجزیه و تحلیل پیش فرض های پروژه

پیش فرض های غلط میتوانند ریسک های خطرناکی در پروژه به همراه داشته باشند.

 

– بررسی و مرور پروژه های مشابه

یکی از عوامل مناسب و تکنیک های تشخیص ریسک پروژه بررسی پروژه های مشابه، خصوصاً مشکلات و تجارب ناموفق آنها است.

 

– بررسی مشتری

منظور بررسی رفتارهای مشتری در پرداخت به موقع، تحویل گیری، درخواست های نابجا و سایر موارد مشابه که میتواند به ریسک برای پروژه منجر شوند، است.