آموزش نصب پایتون روی ویندوز

در این آموزش به نحوه نصب پایتون در ویندوز می‌پردازیم. بر خلاف سیستم عامل‌هایی نظیر لینوکس یا مک که به طور پیش‌فرض زبان پایتون را دارند، باید پایتون را روی ویندوز نصب کنیم.

این ذهنیت که چون پایتون روی ویندوز نصب نیست پس windows محیط خوبی برای پایتون نخواهد بود، اشتباه است! ما می‌توانیم پس از طی راهنمای نصب پایتون در windows که در ادامه آماده، پایتون را با تمام امکانات روی سیستم خود داشته باشیم.

زبان برنامه نویسی پایتون یکی از محبوب‌ترین زبان‌های برنامه‌نویسی دنیاست که به دلیل سادگی در کدهایش، فرآیند یادگیری را بسیار آسان کرده است.

برای نصب python در ویندوز نیاز به پیش نیاز یا سخت افزار خاصی نیست! همین ویندوز شما به درستی اجرا شود، می‌توانیم روی آن پایتون نسخه 2 یا 3 را نصب کنیم.

در این مقاله فقط در ۳ مرحله، پایتون را نصب می‌کنیم. این سه مرحله عبارت‌اند از: دانلود، نصب، اجرا یا تنظیم نهایی!

نسخه مناسب برای نصب پایتون در ویندوز

تاکنون دو نسخه اصلی و پایدار برای پایتون ارائه شده است:

  • پایتون نسخه 2
  • پایتون نسخه 3

این دو نسخه با یکدیگر تفاوت‌هایی دارند. یکی از عمده‌ترین آن‌ها، تفاوت در سینتکس (syntax) این دو نسخه است.

برای مثال، برای چاپ در پایتون نسخه 3 از دستور print() استفاده می‌شود در حالی‌که در نسخه 2 فقط print به کار می‌رود.

اگر نصب پایتون در ویندوز را برای یادگیری پایتون انجام می‌دهید، شاید بهتر باشد از آخرین نسخه منتشر شده آن استفاده کنید.

اما اگر هدفتان از نصب پایتون، استفاده از کتابخانه یا ابزارهای خاص python است، بهتر است ابتدا نسخه کتابخانه (library) یا برنامه مورد نظرتان را بررسی کنید.

برخی ازکتابخانه‌های پر استفاده در پایتون همچنان در نسخه 2 منتشر شده‌اند و همچنان هم روی همان نسخه پشتیبانی می‌شوند.

دانلود پایتون (برنامه نصبی پایتون)

برای دانلود پایتون وارد آدرس python.org/downloads شوید. در این آدرس به طور پیش‌فرض سیستم عامل شما شناسایی شده و گزینه دانلود آخرین نسخه پایتون به شما نمایش داده می‌شود.

سربرگ صفجه دانلود پایتون برای نصب
سربرگ صفجه دانلود پایتون برای نصب

اگر به هر دلیلی سیستم عامل شما تشخیص داده نشد، به آدرس python.org/downloads/windows بروید. در ابتدای این صفحه دو لینک برای دانلود آخرین نسخه‌های منتشر شده پایتون 3 و 2 را مشاهده خواهید کرد.

فایل نصبی پایتون برای ویندوز
دانلود فایل نصبی پایتون برای ویندوز

روی نسخه مورد نظر خود کلیک کرده تا وارد صفحه‌ای دیگر شوید. در انتهای این صفحه لیستی مشابه لیست زیر مشاهده خواهید کرد.

برای نصب پایتون 3 در ویندوز باید فایل‌هایی با نام Windows Executable Installer را دانلود کنید.

  • برای ویندوز 64 بیتی فایل
  • و برای ویندوز 32 بیتی فایل
لیست برنامه‌های نصب‌کننده python
لیست برنامه‌های نصب‌کننده python در python.org

با دانلود فایل Windows x86-64 executable installer فایل نصبی پایتون برای هر دو نسخه 32 و 64 بیتی ویندوز را خواهید داشت.

آموزش نصب پایتون 3 در ویندوز

پس از دانلود فایل نصب کننده پایتون برای ویندوز کافی است روی آن دو کلیک کرده تا برنامه نصب راه‌اندازی شود.

ممکن است ویندوز 7 و ویندوز 10 یک پیغام هشدار مانند زیر به شما نمایش دهد. چون فایل را مستقیماً از سایت بنیاد نرم‌افزاری پایتون دانلود کرده‌ایم، مشکلی در آن نبوده و می‌توانیم با کلیک روی Allow به آن اجازه نصب دهیم.

هشدار ویندوز برای نصب برنامه‌ها
هشدار ویندوز برای نصب برنامه‌ها

صفحه اول نصب پایتون 3 شبیه زیر خواهد بود. دو انتخاب برای نحوه نصب پایتون داریم:

  1. نصب با تنظیمات پیش‌فرض
  2. نصب با تنظیمات سفارشی

معمولاً تنظیمات پیش‌فرض پایتون در مراحل نصب برای ما کافی و عالی است!

راهنمای نصب پایتون در ویندوز 10

در همین صفحه گزینه‌ای با نام Add Python 3.9 to PATH وجود دارد. این تیک را برای اجرای پایتون در cmd حتماً فعال کنید.

سپس روی دکمه اول (Install Now) کلیک کنید تا به مرحله بعدی برویم.

مرحله اول نصب پایتون 3 روی ویندوز
مرحله اول نصب پایتون 3 روی ویندوز

در این مرحله باید منتظر تکمیل نصب پایتون در ویندوز بمانیم…

فرآیند نصب پایتون در windows
فرآیند نصب پایتون در windows

پس از تکمیل شدن نوار نصب پایتون، به صفحه‌ای با عنوان Setup Was Successful می‌رویم.

این صفحه آخرین مرحله از فرآیند نصب است. در اواخر صفحه دکمه‌ای تحت عنوان Disable Path Length Limit وجود دارد.

مرحله آخر نصب پایتون نسخه 3
مرحله آخر نصب پایتون نسخه 3 در ویندوز

بهتر است خیلی کوتاه بدانیم که Disable Path Length Limit چیست ؟

در سیستم عامل ویندوز محدودیتی روی متغیر MAX_PATH وجود دارد. این متغیر طول نام‌های انتخاب شده برای متغیرهای مسیر (path) را محدود می‌کند.

برخی توسعه‌دهندگان پایتون و برنامه‌نویسان حرفه‌ای، وجود محدودیت روی طول مسیر را دست و پا گیر و بعضاً علت خطاهایی در اجرای برنامه می‌دانند.

با این حال برداشتن محدودیت MAX_PATH هیچ آسیبی به سیستم عامل شما نمی‌زند. اگر تمایل دارید به صورت حرفه‌ای پایتون را دنبال کنید، شاید برداشتن آن خالی از لطف نباشد. اما با فعال بودن آن در حالت عادی مشکل خاصی نخواهید داشت.

اگر لازم شد، بعداً نیز می‌توانید این محدودیت را از سیستم عامل حذف کنید. فقط کمی باید قدرت جستجوی خود را به کار گیرید! 🙂

با کلیک روی Close عملیات نصب پایتون در ویندوز به پایان خواهد رسید.

بررسی اجرای درست پایتون روی سیستم

برای اطمینان از نصب درست و اعمال تنظیمات path پایتون برنامه cmd (یا همان Command Prompt) خود را باز کنید. حالا دستور زیر را در آن وارد کرده و اجرا کنید.

python -v

در نتیجه این دستور، نسخه پایتونی که نصب کرده‌اید به شما نمایش داده می‌شود. برای مثال گفته شده در آموزش نصب پایتون، مقدار زیر به ما نمایش داده خواهید شد:

Python 3.9.0
گرفتن ورودی در پایتون با تابع input

گرفتن ورودی در پایتون با تابع input

اجرای پایتون نصب شده در ویندوز

پس از تکمیل نصب، منوی ویندوز یا start خود را باز کنید. می‌بینید که در ابتدای لیست (جدیدترین برنامه‌ها) نام سه نرم‌افزار پایتون ظاهر شده است.

برنامه‌های پیش‌فرض نصب‌شده python
برنامه‌های پیش‌فرض نصب‌شده python

اگر این آیکون‌ها را نمی‌بینید، هیچ ایرادی ندارد. فقط عبارت python را در استارت جستجو کنید تا نام آن‌ها نمایان شود.

حالا برنامه IDLE را اجرا کنید. این برنامه یک IDE خوب برای اجرای کد پایتون است. در این IDE می‌توانید کدهای خود را در محیطی شبیه کنسول نوشته یا یک فایل جدا برایش تعریف کنید.

محیط اولیه IDLE برای اجرای کد پایتون
محیط اولیه IDLE برای اجرای کد پایتون
کار با فایل در پایتون

کار با فایل در پایتون

در این آموزش به نحوه نصب نسخه سوم python پرداختیم. در به‌روزرسانی بعدی همین مقاله، نصب نسخه 2 پایتون و چگونگی رفع تداخل میان این دو نسخه را بررسی خواهیم کرد.

اگر سؤالی درباره مراحل نصب یا تجربه‌ای در این رابطه دارید، قسمت دیدگاه‌ها برای شماست!